این نوشته از سری آموزش‌های نهالستان بهمن آبادی در بخش نهال است . در این مقاله با درخت عرعر اشنا 

می‌شوید. 

 

 

نهال عرعر

درخت عرعر( آیلان)

 

نام علمی:Ailanthus Altissima

نام انگلیسی:tree of heaven

 

درخت عرعر، درختی دو پایه (گل های درختان بر درختان نرو گل های ماده بر درخت ماده می روید) ، خزان کننده و از خانواده  Simaroubaceaeاست.

  سرعت رشد این درخت زیاد  است و پس از ۲۰ تا ۲۵ سال به ارتفاع حدود ۳۰ متر و ارتفاع بونسای آن بین ۳۰ تا ۸۰ سانتی متر است.

 نام عرعر در فارسی آمده است و آن گونه که دهخدا گفته ، در واقع درخت نیست بلکه منظور سرو کوهی بوده است.

 نام چینی آن Ailanto)) مفهوم آسمانی دارد و به آن درخت بهشتی می گویند.

 نام های دیگر این گیاه “اروج” ، “شجره الله”، “شجره الاسماء “و در گویش گیلکی به آن کول )کهلkol  ) دار می گویند.

 خاستگاه: این درخت بومی چین ، جنوب کره و ژاپن است اما امروز تقریباً در همه قاره ها با آب و هوای گرم و معتدل یافت می شود و در ایران نیز رویش خوبی دارد.

این درخت گیاهی سازگار با محیط است ،عمر متوسطی دارد  و در برابر آلودگی های صنعتی وکم آبی مقاومت بالایی دارد

نهال عرعر

گیاه شناسی

 

 

آیلان ابتدا به صورت یک نهال تنهاست که می تواند تک تنه و یا چند تنه باشد و در نهایت می تواند یک توده بیشه مانند را از خود تولید کند.هر نهال می‌تواند در سال تا دو و نیم متر رشد کند و به ۳۰ متر برسد.

این درخت زیبا دارای ریشه های خزنده بسیاری است که به سرعت پراکنده می شوند و اگر شرایط مناسب باشد به تندی رشد می کند.

جوانه های عرعر که نگارش درست آن ار ار است ، صاف و قهوه‌ای می‌باشد و میانه‌ای پوک دارد.جوانه های زیبا ،شاداب و پر از برگ آن از ریشه های پراکنده اش  سرزده که گاهی تا ۲۳ متر می‌رسد و در منطقه نمناک یک سال دوام می آورند.

شاخه های این درخت ،صاف تا کمی پرزدار است و وقتی که برگ خزان می کند ،جای سپری شکلی در محل اتصال دمبرگ روی شاخه می ماند. مهمترین معیار تشخیص این درخت،بخش داخلی شاخه شکسته شده است که قهوه ای رنگ است و بوی نامطلوبی مثل بوی کره بادام زمینی فاسد شده می‌دهد.

پوست تنه گونه ایرانی در هنگام بلوغ و پیری کم‌کم به سفیدی می گراید.

برگ:

برگ های آن پهن ، شانه‌ای و طویل است که طول آن به ۹۰ سانتی متر می رسد.هر برگ حدود ۱۵ جفت برگچه دارد.برگ های جوان به رنگ سبز روشن هستند که با بالغ شدن سبز تیره می شود.

گل:

گل ها به رنگ ارغوانی، سبز و زرد است و از پایان اردیبهشت می شکفند.گلهای نر آن بوی نامطبوعی را ایجاد می‌کند.

گل دهی درخت ،از اوایل فصل تابستان شروع می شود.

 میوه:

 میوه آن شبیه به زبان گنجشک است و به رنگ نارنجی، قهوه ای متمایل به زرد و در میان لایه بالدار که در انتها تا خورده است قرار دارد.

غلاف قرمز رنگ میوه ها در فصل پاییز از عناصر تزیینی درخت به شمار می رود.

نیازها و مراقبت ها

 

خاک:

 به ph و حاصلخیزی خاک حساسیت چندانی ندارد و درهر خاکی با سرعت و قدرت زیاد رشد می کند.در خاکهای لومی و مرطوب رشد بهتری دارد.

 در سواحل دریا نیز نمی‌توان آن را کاشت.

دما :

دمای مناسب برای رشد این درخت ۲۲ درجه سانتیگراد است.

آبیاری:

به آبیاری کمی نیاز دارد.

نور:

جزو گیاهان نور پسند یا نیمه نور پسند است. 

هرس:

در اوایل بهار برای تامین برگ های فراوان و کنترل رشد نیاز به  هرس دارد.

 آفات و بیماری ها:

 درخت عرعر نسبت به آسیب دیدگی توسط حشرات و بیماری ها مقاوم است.

درخت عرعر

تکثیر درخت عرعر

 

 از طریق کاشت بذر انجام می شود. هرچند بدون تیمار هم بذرها جوانه می زنند ولی با  تیمار سرمایی در دمای ۴ درجه سانتیگراد به مدت دو ماه نتیجه بهتری می دهد.

 درخت عرعر از طریق بذر،قلمه و خواباندن ریشه تکثیر می شود. در کشت بذر برای رشد بهتر، بذر را ۲۴ ساعت در آب خیس کنید. سپس از را در خزانه ای بکارید و روی آن را با لایه نازکی از کود بپوشانید و بعد آن را آبیاری کنید طوری که سطح مورد نظر مرطوب باشد.

 تا زمان جوانه زنی خاک باید مرطوب باشد .برای این منظور روی بذر را با نایلون بپوشانید و پس از حدود دو تا سه هفته بعد جوانه میزند و رشد خود را آغاز می کند که می توانید نایلون را بردارید. پس از آن که نهال بدست آمده به حد معینی از رشد رسید  می توانید آن را جا به جا کنید.

 در روش قلمه زنی پس از تهیه قلمه آن را در مخلوطی از شن و ماسه بکارید تا قلمه ریشه دار شود.

 

فاصله کاشت بذر: فاصله کاشت بذر در بین 20 تا 24 سانتی متر است و فاصله نهال بین 5/1تا 2 متر است.

عمق کاشت بذر: درخت عرعر در عمق نیم سانتی متری بکارید.

 

بونسای درخت عرعر:

این  درخت به صورت بونسای نیز قابلیت رشد دارد .برای این کار بذر بونسای درخت عرعر را تهیه و بعد آن را در گلدان مورد کشت قرار دهید.

  • بذر را در فروردین ماه به عمق نیم سانتی متر کاشته و روی بذر را با لایه نازکی از ماسه  بادی بپوشانید.
  • تقسیم ریشه یا قلمه گیری از ریشه و کاشت در خاک سبک که در بهار انجام می گیرد.

 

 

 کاربرد درخت عرعر

 

 

  • درخت عرعر برای پرورش کرم ابریشم استفاده می شود.
  • به دلیل داشتن ریشه قوی و پراکنده با سرعت رشد زیاد، از فرسایش  آبی خاک جلوگیری می کند.
  • امروزه به خاطر رنگ زرد کم رنگ چوب این درخت و قابلیت انعطاف پذیری آن در کابینت سازی کاربرد دارد.
  • کاربرد در محوطه سازی: کنارجاده ،سواحل دریا و پوشش تپه‌ها
  • درخت ماده به دلیل سایه اندازی ،زیبایی و سرعت رشد زیاد ،در حاشیه خیابان ها کاشته می‌شود اما درخت نر به دلیل بوی نامطبوعی که تولید می کند در زمان گلدهی کاربرد زیادی ندارد.

خواص درخت عر عر:

 

 در طب سنتی چینی ،از این درخت به عنوان خنک کننده و قابض نام می‌برند و از ریشه ،برگ و پوست  آن استفاده می شود.

  • از پوست ریشه این گیاه برای  دفع کرم کدو استفاده می شود.
  • برای درمان زخم های انگلی پا که با خارش همراه است از جوشانده برگ های این درخت استفاده می شود.
  • محلول جوشانده این درخت حشره کش قوی است.
  • برای سوء هاضمه و ناراحتی های گوارش و روده مفید است.
  • برای ورم مثانه و سنگ های ادراری استفاده می شود.
  • برای بیماری نقرس،رماتیسم و سنگ صفراوی مفید است.
  • برای درمان مالاریا و تب استفاده می شود.
  • ضربان قلب را کند می‌کند.
  • در داروهای هومیوپاتی برای درمان سرطان استفاده می شود.
  • اسپاسم ها را شل میکند.
  • کسانی که ورم پروستات دارند از دم‌کرده پوست ریشه درخت عرعر صبح و عصر یک قاشق مربا خوری به مدت ۷ روز بنوشند.
  • برای تسکین عادت ماهانه دردناک، 5 روز به زمان عادت مانده روزی 2 قاشق سوپ خوری از دمکرده ی ریشه این گیاه بنوشید.

مضرات

 

ریشه قوی و سریع الرشد این درخت با قدرت نفوذ زیادی که دارد  ممکن است به دیوارها ،لوله های آب ،سیستم فاضلاب، جاده و ریل راه آهن آسیب بزند.

 این درخت به صورت رقیبی جدی و تهدیدی برای گونه های بومی و محصولات زراعی می باشد و موادی از خود ترشح می کند که رشد گیاهان و درختان مجاور را به نفع خود مختل می‌کند و دارای نوعی ویژگی دگرآسیبی و آللوپاتیک است.

گرده و مواد شیمیایی آن ممکن است باعث ایجاد آلرژی کنند و در موارد خاص باعث مسمومیت و مرگ افراد شود.

حالا چگونه این درخت را کنترل کنیم؟

 

 رفتار های زایشی این درخت نشان داده که قطع درخت به تنهایی باعث از بین رفتن آن نمی شود بلکه حتی باعث تحریک بیشتر آن برای جست زنی می شود.

عمل قطع باید با کنترل شیمیایی همراه باشد در غیر اینصورت باید کل درخت ریشه کن شود که در بیشتر مواقع اکان پذیر نیست.

تریکلوپیرTriclopyr)) توانسته اثر خوبی برتنه ، برگ و تنه بریده شده داشته باشد.

استفاده از سورفاکتانت Surfactant)) برتنه و برگ نیز مفید است.

برای اسپری روی تنه ،استفاده از تریکلوپیر 12 درصد محلول در روغن توصیه شده.گیاه باید تا نقطه اتصال به زمین اسپری شود.

برای اسپری برگ ها،تریکلوپیر2 درصد در روغن یا آب توصیه شده است.

در قطع تنه ،تریکلوپیر 44 درصد محلول در آب مناسب است.

 

درختی است مناسب برای جنگل کاری حاشیه شهرها در خاک های خشک و  سنگلاخی که برای جلوگیری از فرسایش خاک در مناطق سیلابی می‌توان از این درخت استفاده کرد.

 

 

درخت عرعر برای داخل شهر چندان مناسب نیست چرا که با رشد سریعی که دارد شاخه‌های آن به خیابان کشیده می‌شود و مانع رفت و آمد وسایل نقلیه شهری و همچنین ایجاد مزاحمت و اختلال در سیستم برق رسانی می شود.

 

نهالستان بهمن آبادی هر روزه آماده‌ی مشاوره و پاسخ به خریدارن حضوری و غیرحضوری ( تلفنی) است.

آدرس : کرج ، مشکین دشت ، جاده‌ی خوشنام ، 100 متر بعد از آهن فروشی بیاتلو ، نهالستان علیرضا بهمن آبادی.

لینک گوگل مپ :  https://goo.gl/maps/QXg1yzMpA389mBXb7

اگر از مترو استفاده ‌می‌کنید، به ایستگاه مترو کرج آمده سپس با تاکسی‌های خطی به مشکین دشت بیاید.

تلفن‌های تماس : 

38 46 666 0912

31 11 282 0938

03 14 164 0912 

99 86 276 0930